In het tweede deel van de middag is het bedrijventerrein aan de rand van Almere waar we ons bevinden het onderwerp van een casus. De Antea Group, zelf een van de bewoners de Gooisekant, nam in 2016 het initiatief te kijken of ze de energievoorziening op het bedrijventerrein kunnen verduurzamen. Een eerste daad zou het plaatsen van zonnepanelen op het daken kunnen zijn.
 

Roy Hendriks van de Antea Group vertelt de aanwezigen de resultaten van de eerste enquête en de deskresearch. Daaruit kwam naar voren dat de meeste bedrijven niet heel erg bezig waren met het verduurzamen van hun pand. Zonnepanelen op het dak? Te duur en niet hun ‘corebusiness’ was een veel gehoorde reactie.

Wat het proces nog bemoeilijkt, is dat de meeste bedrijven hun bedrijfsruimte huren. Ze voelen zich daarom niet verantwoordelijk voor het pand waarin ze zitten. De eigenaren van het vastgoed betalen de energierekening niet zelf, dus ook zij zien niet direct een reden tot actie. Ook de gemeente, die weliswaar positief staat tegenover het initiatief, wil zelf geen initiatief nemen.

Om deze cirkel te doorbreken wil Antea Group een kleine energiemaatschappij opzetten waardoor het bedrijventerrein toch collectief stappen kan nemen. In workshop 11 gaan onderzoekers en gebruikers van het bedrijventerrein samen bekijken hoe dat plan kan worden gerealiseerd. Naast de R-LINK-onderzoekers zijn drie consultants van Antea Group aanwezig, Henk van Norren van M7 Real Estate (eigenaar van meerdere panden op het terrein) en Ger Bakker, de voorzitter van ondernemersvereniging Gooisekant.   

In een levendige workshop wordt de zaak besproken. Melika Levelt van de Hogeschool van Amsterdam geeft de groepjes een canvas mee, een vragenlijst die moet helpen het project duidelijker te maken. Wat zijn precies de activiteiten die plaats moeten gaan vinden? Wie zijn er (potentieel) bij betrokken? Wat is ervoor nodig? En wat zijn de motieven?

‘Dit soort canvassen komt uit het bedrijfsleven en worden meestal gebruikt om een nieuw businessmodel op te zetten,’ legt Levelt uit. ‘Wij hebben een alternatief canvas ontwikkelt dat je kan inzetten voor vraagstukken in de ruimtelijke ordening.’

De deelsessies leiden tot de conclusie dat de meeste bedrijven en eigenaren op het terrein best stappen willen zetten wat betreft de verduurzaming van het terrein, maar om alle neuzen dezelfde kant op te krijgen, blijkt lastig. Wie moet het initiatief nemen? Is een eigen kleine energiemaatschappij wel de beste oplossing? Of is het toch beter gewoon zonnepanelen te plaatsen die direct leveren aan het pand waarop ze liggen? Het blijken allemaal vragen waar niet iedereen hetzelfde antwoord op heeft.

Kostenneutraal naar energieneutraal
Tijdens het gezamenlijk slot komt het gezelschap tot de conclusie dat de motivatie voor het project breder zou moeten worden geformuleerd. Het maakt niet uit of je drijfveer nu idealisme, het milieu, je nageslacht, je imago of je portemonnee is: alles kan een reden zijn en het is goed die boodschap ook zo te brengen. Tegelijkertijd moet het doel van het project zo simpel en duidelijk mogelijk zijn: hoeveel zonnepanelen, aan wie leveren ze stroom en hoe wordt het geleverd.

‘Kosten neutraal naar energie neutraal dat zou eigenlijk het mooiste zijn,’ roept de voorzitter van de ondernemersvereniging. ‘Dan doet iedereen zeker mee.’ Roy Hendriks die het project bij Antea Group onder zijn hoede heeft is aan het einde tevreden: ‘Ik weet wat me te doen staat en met deze input kan ik komende week wel naar de potentiële partners van het project.’